Λιποπρωτεϊνες και καρδιαγγειακή νόσος

 Ο άμεσος αιτιολογικός ρόλος των σωματιδίων LDL και της LDL-C στην παθογένεση της ASCVD (atherosclerotic cardiovascular disease) είναι καλά τεκμηριωμένος, με αυξημένο κίνδυνο να παρατηρείται όταν είναι αυξημένη η LDL-C. Αυξημένα LDL πλάσματος, ειδικά αφού υποστούν τροποποιήσεις όπως η οξείδωση, προσλαμβάνονται από υποδοχείς στα μακροφάγα κύτταρα του αρτηριακού τοιχώματος, δημιουργώντας αφρώδη κύτταρα που αποτελούν τη βάση των αθηρωματικών πλακών. Η οξείδωση της LDL εντός του αρτηριακού τοιχώματος οδηγεί επίσης σε σηματοδότηση κυτοκίνης και στρατολόγηση φλεγμονωδών κυττάρων, γεγονός που συμβάλλει περαιτέρω στην αθηρογένεση . Ένα αποφρακτικό αγγειακό συμβάν μπορεί να συμβεί όταν μια πλάκα σπάσει, οδηγώντας σε έμφραγμα του μυοκαρδίου, εγκεφαλικό επεισόδιο ή ισχαιμία περιφερικού άκρου.

Αντίθετα, ο άμεσος ρόλος της HDL στην ASCVD είναι αβέβαιος. Από επιδημιολογικές μελέτες, η χαμηλή HDL-C είναι ένας ανεξάρτητος παράγοντας κινδύνου ASCVD. Η αναλογία TC:HDL-C, είναι πιο προγνωστική για τον κίνδυνο ASCVD από ό,τι οποιοδήποτε στοιχείο της αναλογίας, υποδηλώνοντας έμμεσα έναν ρόλο για χαμηλή HDL-C στην ASCVD . Ωστόσο, πολλά άτομα με απομονωμένη χαμηλή HDL-C που προκύπτει από γενετικές παραλλαγές δεν δείχνουν αυξημένη τάση προς ASCVD . Επίσης, οι θεραπείες που αυξάνουν την HDL-C απέτυχαν να αποδείξουν  όφελος στην ASCVD .

Ο ρόλος των TG στην προδιάθεση για τον κίνδυνο ASCVD είναι λιγότερο αμφιλεγόμενος. Μια άμεση σχέση είναι δύσκολο να διακρίνει κανείς επειδή τα αυξημένα TG συχνά σχετίζεται με μειωμένη HDL-C. Οι μελέτες κατέληξαν σε μεγάλο βαθμό στο συμπέρασμα ότι τα αυξημένα TG είναι ένας ανεξάρτητος παράγοντας κινδύνου για ASCVD και αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τα μεταγευματικά επίπεδα TG .

Τα CM δεν θεωρούνται αθηρογόνα λόγω του μεγέθους τους, γεγονός που περιορίζει τη διείσδυσή τους στο αρτηριακό τοίχωμα . Οι αθηρωματικές πλάκες δεν περιέχουν TGs αλλά μάλλον CE, το οποίο προέρχεται από λιποπρωτεΐνες πλούσιες σε TG και μπορούν να εισέλθουν στον αγγειακό χιτώνα . Υποτίθεται ότι οι ασθενείς με αυξημένα επίπεδα VLDL είναι επιρρεπείς στη συσσώρευση μικρών, πυκνών σωματιδίων LDL (sdLDL), τα οποία μπορεί να είναι περισσότερο ικανά να διεισδύσουν στο αρτηριακό τοίχωμα και να προάγουν την αθηροσκλήρωση. Επίσης, τα αυξημένα TG μπορεί έμμεσα να επηρεάσουν προ-αθηρογόνους μηχανισμούς όπως η φλεγμονή, η θρομβογένεση, ο κυτταρικός πολλαπλασιασμός και η μη φυσιολογική ενδοθηλιακή λειτουργία.

Το όνειρο της Ζέλμα

 Ο Οπτικός είχε πολλές φωνές εσωτερικές, εγκατεστημένες μέσα του. Ήταν οι χειρότεροι συγκάτοικοι που θα μπορούσε να φανταστεί κανείς. Έκαναν συνέχεια φασαρία, προπάντων μετά τις δέκα το βράδυ, έκαναν λίμπα την εσωτερική διαρρύθμιση του Οπτικού, ήταν μπουλούκι ολόκληρο, δεν πλήρωναν νοίκι και δεν μπορούσε να τις πετάξει έξω. Οι εσωτερικές φωνές του συνηγορούσαν εδώ και χρόνια να κρατηθεί κρυφή η αγάπη για τη Ζέλμα. Το ίδιο και τώρα : στο δρόμο για το σπίτι της Ζέλμα οι φωνές ήταν αναφανδόν υπέρ της απόκρυψης της αλήθειας φυσικά, τώρα που η απόκρυψη πήγαινε τόσο καλά και γινόταν πιά στην εντέλεια μετά από δεκαετίες εξάσκησης. Τίποτα πολύ καλό δεν είχε βέβαια συμβεί όλα αυτά τα χρόνια χωρίς την ερωτική εξομολόγηση , είπαν οι φωνές. Ούτε όμως τίποτα πολύ κακό - κι αυτό ήταν το σημαντικό.

                                                                                                          Mariana Leky

Μεταβολισμός λιπών

 Τα δύο πιο κλινικά σχετικά λιπίδια του πλάσματος είναι η χοληστερόλη και τα TG . Οι φυσιολογικοί ρόλοι της χοληστερόλης περιλαμβάνουν: (1) συστατικό της κυτταρικής μεμβράνης, (2) πρόδρομος για τη σύνθεση στεροειδών ορμονών, χολικών οξέων και οξυστερολών, (3) τροποποιητής νευρωνικών μορίων σηματοδότησης. Τα TG είναι μια πηγή ενέργειας για τους μυς και τον λιπώδη ιστό. Η χοληστερόλη και τα TG κυκλοφορούν απομονωμένα μέσα στον υδρόφοβο πυρήνα των σφαιρικών σωματιδίων λιποπρωτεΐνης, προστατευμένα από το υδατικό πλάσμα από επιφανειακά φωσφολιπίδια και απολιποπρωτεΐνες. Τα είδη λιποπρωτεϊνών, όπως τα χυλομικρά (CM), η πολύ χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνη (VLDL), η λιποπρωτεΐνη μέσης πυκνότητας (IDL), η LDL και η HDL διακρίνονται από χαρακτηριστικά όπως η λειτουργία, το μέγεθος, η πυκνότητα, η σχετική περιεκτικότητα σε λιπίδια και οι απολιποπρωτεΐνες τους.  Τα τελευταία συστατικά παρέχουν σταθερότητα στα σωματίδια και μπορούν να χρησιμεύσουν ως συνδέτες για υποδοχείς και ως συμπαράγοντες για την επεξεργασία και τα μόρια μεταφοράς.

Η χοληστερόλη του πλάσματος προέρχεται κυρίως από την ηπατική σύνθεση , με ίσως μόνο το 15% έως 20% να προέρχεται από τη διατροφή. Η διατροφική χοληστερόλη απορροφάται από τα εντεροκύτταρα στο ανώτερο λεπτό έντερο μέσω του μεταφορέα 1 τύπου (Niemann-Pick C1). Στο ήπαρ, η χοληστερόλη μπορεί να ληφθεί από το πλάσμα με πρόσληψη λιποπρωτεϊνών ή μπορεί να συντεθεί de novo μέσω μιας διαδικασίας πολλαπλών σταδίων, για την οποία το ένζυμο 3-υδροξυ-3-μεθυλγλουταρυλ CoA αναγωγάση (HMGCR) είναι καθοριστικό.  

Η TG του πλάσματος προέρχεται τόσο από διατροφικές πηγές όσο και από την ηπατική σύνθεση. Τα διαιτητικά λιπαρά οξέα προσλαμβάνονται από πρωτεΐνες μεταφοράς (enterocytic fatty acid transport proteins) και συντίθενται σε TG με μια διαδικασία πολλαπλών σταδίων που περιλαμβάνει διακυλγλυκερόλη-ο-ακυλοτρανσφεράση. Η σύνθεσηTG και CE σε εκκολαπτόμενες λιποπρωτεΐνες τόσο στο έντερο όσο και στο ήπαρ απαιτεί πρωτεΐνη μεταφοράς τριγλυκεριδίων. Στο έντερο, η ενδοκυτταρική πρωτεΐνη SAR1B GTPase που κωδικοποιείται από το γονίδιο SAR1B είναι επίσης απαραίτητη για τη συναρμολόγηση των σωματιδίων CM.

Τα CM περιέχουν ~90% TGs, με το υπόλοιπο λιπίδιο να περιλαμβάνει διατροφική ελεύθερη χοληστερόλη. Τα CM διασχίζουν τα λεμφικά του εντέρου και εισέρχονται στην κυκλοφορία μέσω του θωρακικού πόρου. Τα CMs απομακρύνονται γρήγορα από την κυκλοφορία μέσω υδρόλυσης με τη μεσολάβηση της λιποπρωτεϊνικής λιπάσης (LPL), με τα απελευθερωμένα λιπαρά οξέα να προσλαμβάνονται από τους περιφερειακούς ιστούς. Τα υπολείμματα χυλομικρών χωρίς TG καθαρίζονται ηπατικά από την LDL receptor-related protein type 1 

Η κύρια λιποπρωτεΐνη που συντίθεται και εκκρίνεται από το ήπαρ είναι η VLDL, η οποία περιέχει TG και CE/C σε αναλογία 3 προς 4:1 μαζί με ένα μόνο καθοριστικό μόριο apo B-100 . Τα TG εντός της κυκλοφορούσας VLDL υδρολύονται με LPL, αποδίδοντας αθηρογόνα υπολείμματα σωματιδίων όπως το IDL, το οποίο περιέχει περίπου ίσες συγκεντρώσεις TG και CE/C. Τα CE διασπώνται σε ελεύθερη χοληστερόλη από τη λιπάση λυσοσωμικού οξέος . Το Lp(a) έχει ένα ανεξάρτητο μεταβολικό μονοπάτι.

Η HDL μεσολαβεί στην αντίστροφη μεταφορά χοληστερόλης από τα περιφερικά κύτταρα στο ήπαρ. Η πτωχή σε λιπίδια apo A-I που περιέχει προ-HDL αποκτά χοληστερόλη από τα περιφερειακά κύτταρα  και μετά από περαιτέρω επεξεργασία από λεκιθίνη:ακυλοτρανσφεράση χοληστερόλης (LCAT) σχηματίζει ώριμη HDL. Τα σωματίδια HDL μπαίνουν με ενδοκυττάρωση στα ηπατοκύτταρα

Δυσλιπιδαιμία

 Οι δυσλιπιδαιμίες συγκαταλέγονται μεταξύ των πιο συχνών χρόνιων παθήσεων. Κλασικά χαρακτηρίζονται από μη φυσιολογικά επίπεδα χοληστερόλης, τριγλυκεριδίων ή και των δύο στον ορό, και περιλαμβάνουν και μη φυσιολογικά επίπεδα λιποπρωτεϊνών. Η πιο συχνά συσχετισμένη κλινική συνέπεια της δυσλιπιδαιμίας είναι ο αυξημένος κίνδυνος αθηροσκληρωτικής καρδιαγγειακής νόσου (ASCVD), ο οποίος σχετίζεται με αυξημένη ολική και χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνη (LDL) χοληστερόλη (C), τριγλυκερίδια (TGs) και λιποπρωτεΐνη (a) (Lp( α), καθώς και μειωμένη λιποπρωτεΐνη υψηλής πυκνότητας (HDL)-C. Δευτερογενείς προδιαθεσικοί παράγοντες, ιδιαίτερα η παχυσαρκία και ο διαβήτης τύπου 2, είναι συχνά παρόντες. Επιπλέον κλινικές συνέπειες σχετίζονται επίσης με σπάνιες δυσλιπιδαιμίες, συμπεριλαμβανομένης της παγκρεατίτιδας με σοβαρές αυξήσεις των TGs, καθώς και της ηπατοστεάτωσης και ανεπάρκειες λιποδιαλυτών βιταμινών σε άτομα με γενετικά μειωμένη παραγωγή λιποπρωτεϊνών.

Οι δυσλιπιδαιμίες είναι ένας μεγάλος τομέας έρευνας, με πρόσφατες μελέτες που παρέχουν πληροφορίες για τη μοριακή τους βάση και τη γενετική προέλευσή τους, σκιαγραφώντας τον ρόλο τους στην ανάπτυξη αθηροσκλήρωσης και διευκρινίζοντας την ικανότητα των φαρμακολογικών παραγόντων να βελτιώνουν τον κίνδυνο ASCVD στα προσβεβλημένα άτομα. Οι επιλογές διαχείρισης για τις δυσλιπιδαιμίες επεκτείνονται και συμπεριλαμβάνουν την χρήση μονοκλωνικών αντισωμάτωνγια την αντιμετώπιση της υπερχοληστερολαιμίας. Καθώς και η έγκριση στην Ευρώπη του volanesorsen, με στόχο την apo C-III, για τη διαχείριση του συνδρόμου οικογενούς χυλομικροναιμίας (FCS), και πρόσφατες εγκρίσεις στη Βόρεια Αμερική για το bempedoic acid, το evinacumab και το inclisiran για διάφορες ενδείξεις που σχετίζονται με τη μείωση της LDL-C. Αρκετοί άλλοι παράγοντες βρίσκονται σε κλινική ανάπτυξη τελευταίου σταδίου, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που κατευθύνονται προς τους νέους στόχους της Lp(a) και της angiopoietin-like protein 3 (ANGPTL3).

Οδήγησε το αλέτρι σου πάνω από τα οστά των νεκρών

 Είναι δύσκολο να μιλάς σε ορισμένα άτομα, συνήθως αρσενικά. Έχω μια θεωρία σχετικά με αυτό. Με την ηλικία πολλοί άντρες πέφτουν σε τεστοστερονικό αυτισμό, που εμφανίζεται ως αργή απώλεια της κοινωνικής νοημοσύνης και των δεξιοτήτων στη διαπροσωπική επικοινωνία, καθώς επίσης επιβαρύνει τη διατύπωση των σκέψεων. Προσβεβλημένος από αυτή την πάθηση ο άνθρωπος γίνεται σιωπηλός και μοιάζει βυθισμένος στις σκέψεις του. Περισσότερο τον ενδιαφέρουν κάθε λογής εργαλεία και μηχανήματα. Τον ελκύει ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος και οι βιογραφίες γνωστών προσωπικοτήτων, κυρίως πολιτικών και κακοποιών. Σχεδόν ολοκληρωτικά χάνεται η ικανότητα ανάγνωσης μυθιστορημάτων. Ο τεστοστερονικός αυτισμός παρεμποδίζει την ψυχολογική κατανόηση των χαρακτήρων. Νομίζω πως το Σκιάχτρο υπέφερε απ' αυτήν την πάθηση.

Όμως εκείνο το πρωινό ήταν δύσκολο να απαιτηθεί ευγλωττία από οποιονδήποτε. Ήμασταν εντελώς κακόκεφοι.

                                                                                                           Όλγκα Τοκάρτσουκ

Παχυσαρκία και αύξηση βάρους κατά την κύηση

 Περιβαλλοντικοί παράγοντες (π.χ. υψηλή κατανάλωση τροφίμων, ιδιαίτερα πλούσια σε θερμίδες, εύγευστα τρόφιμα, φάρμακα με αύξηση βάρους ως παρενέργεια και μεγαλύτερη διάρκεια ζωής ως αποτέλεσμα της ιατρικής προόδου) ευνοούν μια θετική ισορροπία βάρους και αύξηση βάρους με την πάροδο του χρόνου. Γενετικοί παράγοντες παίζουν επίσης ρόλο, καθώς δεν γίνονται όλα τα άτομα που εκτίθενται σε αυτούς τους περιβαλλοντικούς παράγοντες παχύσαρκα, αλλά το ποσοστό κληρονομικότητας του ΒΜΙ κυμαίνεται από 40-70% σε διάφορες μελέτες και υπάρχουν σπάνιες μονογονικές μορφές παχυσαρκίας. Τα γονίδια και το περιβάλλον αλληλεπιδρούν για να ρυθμίσουν την ενεργειακή κατάσταση ισορροπίας και βάρους, καθιστώντας την παχυσαρκία μια χρόνια ασθένεια που απαιτεί μακροχρόνια αντιμετώπιση. Οι κίνδυνοι για καταστάσεις που σχετίζονται με την παχυσαρκία φαίνεται να μειώνονται μεταξύ των γυναικών χωρίς άλλες χρόνιες ασθένειες, μετά από προσαρμογή για την ηλικία, την ισοτιμία, τη φυλή ή την εθνική ομάδα και την κατάσταση σχετικά με τη χρήση ουσιών στην εγκυμοσύνη, υπογραμμίζοντας τη σημασία της πρώιμης διαχείρισης της παχυσαρκίας. Τροποποιήσεις στον προγεννητικό τρόπο ζωής (δηλαδή, η υγιεινή διατροφή και η άσκηση) είναι σημαντικά για τις έγκυες γυναίκες με παχυσαρκία, μπορούν να ελαχιστοποιήσουν την αύξηση του σωματικού βάρους κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και να μειώσουν τον επιπολασμό του διαβήτη κύησης, και φαίνεται να είναι πιο επιτυχημένες εάν συνιστώνται από τους παρόχους προγεννητικής υγειονομικής περίθαλψης. Η απώλεια 5-10% του σωματικού βάρους έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνει τη μεταβολική ρύθμιση πριν την εγκυμοσύνη, αποκαθιστά την εμμηνορροϊκή κυκλικότητα και την ωορρηξία, αυξάνει την πιθανότητα σύλληψης, και μειώνει τον κίνδυνο προεκλαμψίας. Δυστυχώς οι παρεμβάσεις στον τρόπο ζωής συχνά αποτυγχάνουν όταν τα άτομα επιστρέφουν στις προηγούμενες διατροφικές και σωματικές συνήθειες μετά από εντατική διαχείριση, υποδηλώνοντας ότι η διαχείριση της παχυσαρκίας απαιτεί μια προσέγγιση δια βίου.

Η βαριατρική χειρουργική χρησιμοποιείται ολοένα και περισσότερο. Με βάση τις διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες, 100 ασθενείς με παχυσαρκία κατηγορίας ΙΙΙ και εκείνοι με κατηγορία ΙΙ και συνυπάρχουσες παθήσεις μπορεί να είναι επιλέξιμοι για βαριατρική χειρουργική επέμβαση. Η βαριατρική χειρουργική έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνει τη γονιμότητα μέσω της αποκατάστασης της ωορρηξίας. Σε μια μεγάλη μετα-ανάλυση, η βαριατρική χειρουργική πριν από την εγκυμοσύνη συσχετίστηκε με μειωμένους κινδύνους διαβήτη κύησης, υπερτασικές διαταραχές, αιμορραγία μετά τον τοκετό και καισαρική τομή, σε σύγκριση με μάρτυρες που ταιριάζουν με ΒΜΙ που δεν υποβλήθηκαν σε βαριατρική χειρουργική. Αντίθετα, η βαριατρική χειρουργική μπορεί να συνοδεύεται από χειρουργικές επιπλοκές, ανεπάρκειες μικροθρεπτικών συστατικών και ενδοκρινικές και μεταβολικές διαταραχές, οι οποίες πρέπει να αξιολογηθούν. Συνιστάται στις γυναίκες που επιθυμούν να συλλάβουν μετά από βαριατρική επέμβαση να καθυστερήσουν την εγκυμοσύνη για τουλάχιστον 12-18 μήνες μετά την επέμβαση ή έως ότου επιτευχθεί ένα σταθερό βάρος μετά την επέμβαση.

Επομένως : Η παχυσαρκία είναι το πιο κοινό πρόβλημα υγείας στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας1 και απαιτεί μακροχρόνια αντιμετώπιση. Αν οι γυναίκες με παχυσαρκία καθιερώσουν υγιεινές διατροφικές και σωματικές συμπεριφορές πριν από την εγκυμοσύνη , ιδανικά ή όσο πιο νωρίς είναι εφικτό στην εγκυμοσύνη μπορεί να ελαχιστοποιηθεί η υπερβολική αύξηση βάρους κατά την κύηση και να βοηθήσει στον μετριασμό των σχετιζόμενων με την εγκυμοσύνη και των μακροχρόνιων επιπλοκών για τις γυναίκες και τους απογόνους τους. Τελικά, οι κοινοί στόχοι των εγκύων και των μετά τον τοκετό γυναικών και των παρόχων τους είναι υγιείς εγκυμοσύνες, μητέρες και μωρά.

Άδεια σπίτια

 Δεν είναι πάντα ίδια η θλίψη. Δεν ξυπνούσα κάθε φορά με τη γαστρίτιδα σαν ψυχική κατάσταση, αρκούσε όμως να συμβεί το παραμικρό, για να προσπαθήσω ενστικτωδώς να καταπιώ το σάλιο μου και να συνειδητοποιήσω ότι έπρεπε να παίρνω αναπνοή πριν από καθετί. Η αναπνοή δεν είναι ένα γεγονός μηχανικό, είναι μια πράξη σταθερότητας. Μόλις χαθεί η χαρά, μαθαίνεις ότι πρέπει να παίρνεις αναπνοή για να διατηρείς την ισορροπία. Ξέρεις να ζεις, να αναπνέεις όμως πρέπει να το μάθεις. Τότε με ανάγκαζα να κάνω τα βήματα. Πλύσου.Χτενίσου. Φάε. Πλύσου, χτενίσου, φάε. Χαμογέλα. Όχι, να χαμογελάς. Όχι. Μη χαμογελάς. Ανάπνεε, ανάπνεε, ανάπνεε. Μην κλαις, μην ουρλιάζεις. Τι κάνεις, τι κάνεις; Ανάπνεε. Ανάπνεε, ανάπνεε. Αύριο μπορεί να είσαι σε θέση να σηκωθείς απ' την πολυθρόνα. Το αύριο όμως είναι πάντα μια άλλη μέρα, ενώ εγώ ζούσα αιωνίως στην ίδια, γιατί δεν υπήρχε η πολυθρόνα απ' την οποία θα κατάφερνα να σηκωθώ.

                                                                                                  Μπρέντα Ναβάρο