Όλγα Δεβετζάκη - Ενδοκρινολόγος
Αναστασίου Ζίννη, 9, Αθήνα, Αττική, 11741
Phone: 210-9239440 URL of Map

Τετάρτη 9 Μαρτίου 2022

Εμμηνόπαυση και υποκατάσταση

 Η ορμονοθεραπεία (ΗΤ) είναι μια αποτελεσματική θεραπεία για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης. Μια πληθώρα δεδομένων παρατήρησης είχε δείξει ότι η HT δεν ήταν μόνο αποτελεσματική έναντι των κοινών συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης, όπως οι εξάψεις και οι νυχτερινές εφιδρώσεις, αλλά πρόσφερε επίσης όφελος έναντι χρόνιων διαταραχών όπως η οστεοπόρωση, η στεφανιαία νόσος, η άνοια, ακόμη και η θνησιμότητα από κάθε αιτία. Ελλείψει αντενδείξεων ή άλλων σημαντικών συν-νοσηροτήτων, οι πρόσφατα εμμηνοπαυσιακές γυναίκες με μέτρια ή σοβαρά συμπτώματα είναι κατάλληλες υποψήφιες για HT.

. Τα αποτελέσματα της ορμονοθεραπείας στην εμμηνόπαυση ποικίλλουν ανάλογα με τους κλινικούς παράγοντες (ηλικία, χρόνο από την εμμηνόπαυση και κατάσταση συν-νοσηρότητας) και ανά τύπο ορμονικής θεραπείας, δόση και οδό χορήγησης.

. Σε υγιείς γυναίκες λιγότερο από 10 χρόνια από την έναρξη της εμμηνόπαυσης ή νεότερες από 60 ετών, η ορμονοθεραπεία είναι μια ασφαλής, αποτελεσματική θεραπευτική επιλογή για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης. Τα οφέλη εκτείνονται πέρα από τον έλεγχο των αγγειοκινητικών συμπτωμάτων και του ουρογεννητικού συνδρόμου της εμμηνόπαυσης και περιλαμβάνουν μειώσεις στον κίνδυνο κατάγματος και διαβήτη τύπου 2.

. Τα διαδερμικά οιστρογόνα δεν μεταβολίζονται στο ήπαρ και οι διαθέσιμες μελέτες δεν έχουν βρει αυξημένο κίνδυνο φλεβικής θρόμβωσης. Για μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες με παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο ή που είναι παχύσαρκες, προτιμάται η διαδερμική οδός της ορμονοθεραπείας  

. Ο κίνδυνος καρκίνου του μαστού μειώθηκε σημαντικά στη δοκιμή WHI estrogen-alone trial. Τα σκευάσματα συζευγμένων οιστρογόνων περιέχουν περισσότερα από 10 οιστρογόνα που μπορούν να έχουν διαφορετικές δράσεις στον ιστό-στόχο, γεγονός που μπορεί εν μέρει να εξηγεί τη μείωση του καρκίνου του μαστού .

. Ο κίνδυνος καρκίνου του μαστού μπορεί να επηρεαστεί από την επιλογή του προγεσταγόνου στα σχήματα ορμονοθεραπείας. Το σύμπλεγμα οιστρογόνων επιλεκτικών ιστών επιτρέπει ευεργετικές επιδράσεις των οιστρογόνων χωρίς την ανάγκη προγεσταγόνου για να εξουδετερώσει τις επιδράσεις των οιστρογόνων στο ενδομήτριο, αποφεύγοντας έτσι την πιθανή αρνητική επίδραση των προγεσταγόνων στο στήθος.

. Για τις γυναίκες που παρουσιάζουν απώλεια της λειτουργίας των ωοθηκών σε μικρότερη ηλικία από τα πρότυπα του μέσου πληθυσμού, συνιστάται η έναρξη ορμονικής θεραπείας όχι μόνο για την μείωση των συμπτωμάτων που προκύπτουν από τα χαμηλά οιστογόνα, αλλά και για την πρόληψη των μακροπρόθεσμων συνεπειών στην υγεία που σχετίζονται με την πρόωρη έναρξη της ανεπάρκειας. 

Παρασκευή 4 Μαρτίου 2022

Αύριο θα μας λένε αλλιώς

 Πως ζούσε εκείνη μ' αυτό; Ίσως εκείνος να μην την είχε ρωτήσει αρκετά, απορροφημένος καθώς ήταν στη συγγραφή των βιβλίων του και στ' άλλα πράγματα τα οποία έκανε και όλα τους διέπονταν από μία ελευθερία και μια διαθεσιμότητα που απαιτούσαν σε αντιδιαστολή μια μάλλον χαλύβδινη τάξη, μια ορισμένη προβλεψιμότητα για τα γήινα τεκταινόμενα, που ίσως εκείνη να μην είχε ανεχτεί. κάθε φορά που το σκεφτόταν ένιωθε να του λείπει ο αέρας, τα συναισθήματα του εγείρονταν σχηματίζοντας ένα μεγάλο κύμα, που πρώτα υψωνόταν μπροστά στα μάτια του και στη συνέχεια τον κατάπινε διαμελίζοντας τον με την ορμή του. Κι ωστόσο δεν μπορούσε να σταματήσει να το κάνει, ξαπλωμένος στο δάπεδο ή στο κρεβάτι, κυρίως στα σκοτεινά, θύμα ενός σωματικού πόνου που ήξερε ότι προκαλούσε ο ίδιος στον εαυτό του κατά κάποιο τρόπο, παρότι δεν ήταν Εκείνος αυτός που είχε ευνοήσει την ανταλλαγή κοινοτοπιών με την οποία Εκείνη είχε τελειώσει μαζί του, μια ανταλλαγή που σε άλλες συνθήκες θα του είχε προκαλέσει γέλιο.

                                                                                                           Patricio Pron

Τετάρτη 2 Μαρτίου 2022

Τότε που πήγαινα σχολείο

 μελέτησα βιολογία. Έμαθα ότι οι επιστήμονες, όταν κάνουν τα πειράματα τους παίρνουν μια ομάδα - μικρόβια, ποντίκια, ανθρώπους - και βάζουν την ομάδα αυτή κάτω από ορισμένες συνθήκες. Συγκρίνουν ύστερα τα αποτελέσματα με μια δεύτερη ομάδα που δεν επηρεάστηκε. Η δεύτερη ομάδα ονομάζεται ομάδα ελέγχου. Η ομάδα ελέγχου είναι αυτή που δίνει τη δυνατότητα στον επιστήμονα να αξιολογήσει το αποτέλεσμα του πειράματος του, να κρίνει τη σημασία αυτού που συνέβη. Στην Ιστορία δεν υπάρχουν ομάδες ελέγχου. Δεν υπάρχει κανείς να μας πει τι θα μπορούσε να είχε συμβεί. Θρηνούμε για κείνο που θα μπορούσε να είχε συμβεί. Δεν υπάρχει όμως θα μπορούσε να είχε συμβεί, ποτέ δεν υπήρξε. Υποτίθεται πως είναι αλήθεια ότι εκείνοι που αγνοούν την Ιστορία είναι καταδικασμένοι να την επαναλάβουν. Εγώ δεν πιστεύω ότι η γνώση μπορεί να μας γλιτώσει. Εκείνο που παραμένει σταθερό μέσα στην Ιστορία είναι η απληστία και η βλακεία, και η δίψα για αίμα. Κι αυτό είναι κάτι που ακόμα και ο Θεός - που γνωρίζει τα πάντα - μοιάζει αδύναμος ν' αλλάξει.

                                                                                                        Κόρμακ Μακ Κάρθυ

Δευτέρα 28 Φεβρουαρίου 2022

Ερμαφροδιτισμός

 Σύμφωνα με τους Ορφικούς, στην αρχή του κόσμου, μέσα στο απύθμενο κενό του τίποτα, πετούσε ένα μαύρο πουλί, η ιερή Νύχτα. Αυτή γονιμοποιημένη από τον άνεμο Αιθέρα γέννησε ένα ασημένιο αυγό. Από το αυγό ξεπήδησε ένα φτερωτό πλάσμα, ο Έρωτας ή Φάνης ή Φαέθων ή Μήτις ή Πρωτόγονος ή Ηρικεπαίος. Φαέθων που σημαίνει λαμπρός, Φάνης που σημαίνει αυτός που φανερώνει, αυτός που φέρνει τα πάντα στο φως. Πρωτόγονος που σημαίνει αυτός που γέννησε τα πάντα. Ο Φάνης ή Έρωτας είχε χρυσά φτερά και ήταν ερμαφρόδιτος από εμπρός άνδρας και από πίσω γυναίκα, και είχε τέσσερα μάτια και τέσσερα κέρατα.

Στις απεικονίσεις του ο Φάνης εμφανίζεται να βγαίνει από το κοσμικό αυγό με ένα φίδι τυλιγμένο γύρω του. Αυτό το φίδι δεν είναι το φίδι της αμαρτίας, είναι το φίδι της σοφίας, το φίδι σύμβολο των δυνάμεων που διέπουν το σύμπαν. Ο κόσμος συνεχώς μεταβαλλόμενος και εξελισσόμενος είναι πάντα νέος σαν το φίδι που κάθε χρονιά αλλάζει το δέρμα του. Αυτή η ροή του κοσμικού γίγνεσθαι διέπεται από ισχυρές αντιθετικές δυνάμεις, είναι η φιδίσια κίνηση "εκ του εναντίου εις το ενάντιον". Ο ίδιος συμβολισμός αντανακλάται στην ερμαφρόδιτη φύση του Φάνη.

Ο Φάνης ήταν ο πρώτος βασιλιάς του κόσμου και μετά έδωσε το σκήπτρο του στη Νύχτα, κι απ' αυτή το πήρε ο Ουρανός, από τον Ουρανό ο Κρόνος και από αυτόν ο Δίας. Σε νεότερα ορφικά κείμενα ως αρχή των πάντων ονομάζεται ο Χρόνος που δημιούργησε τον Αιθέρα και το Χάος και γέννησε το αυγό από όπου ξεπήδησε ο Φάνης-Έρωτας.

                                                                                             Νεοκλής Γεωργόπουλος

Τετάρτη 23 Φεβρουαρίου 2022

Το πρόσωπο μου

 Βρήκα το βήμα μου - βρήκα τη στάση μου - βρίσκω και την αναπνοή μου. Τα μάτια μου κλειστά και σε διασχίζω με μεγάλη σιγουριά. Νιώθω τα βήματα, νιώθω τις ανάσες νιώθω τα σώματα αχ τα σώματα ζεστά και χλιαρά ψηλά ογκώδη σφιγμένα ή ξαπλωτά μακρόσυρτα σαν έπη φευγαλέα σαν αστραπές σέρνονται σαν ανάγνωση που νύσταξε ή αιωρούνται σαν υπονοούμενα - 

κι όμως δες:

σε διασχίζω μέσα στην ησυχία:

κάποιο χέρι έπιασε το σφουγγάρι κι έσβησε όλους τους ήχους έσβησε τα μουρμουρητά τα γέλια και τα κουδούνια το πρώτο το δεύτερο το τρίτο μέχρι που ακούγεται η φωνή σου καθαρή και μόνη:

μια μελωδία γνώριμη που την ακούω για πρώτη φορά,

"Χάρη σ' εσένα βρήκα το πρόσωπο μου - "

                                                                                              

Δευτέρα 21 Φεβρουαρίου 2022

Η εποχή των τυφώνων

 Ήταν πάντα : ρε μαλακισμένο, ρε μπάσταρδο, διαβόλου σπέρμα, όποτε η γριά ήθελε κάτι τη μικρή, ή για να της πει να βγάλει το σκασμό ή απλά να κάτσει ασάλευτη κάτω απ' το τραπέζι, ώστε να μπορεί εκείνη ν' ακούει τα παράπονα των γυναικών, την κλάψα που πασπάλιζαν στα βάσανα τους, στις αρρώστιες και στις ανησυχίες τους, και τα όνειρα με τους νεκρούς συγγενείς και τους καυγάδες τους με όσους ακόμα ήταν ζωντανοί, και το χρήμα, σχεδόν πάντα ήταν το χρήμα, αλλά κι ο σύζυγος, κι αυτές οι πουτάνες του δρόμου, και δεν καταλαβαίνω γιατί με παρατάνε πάντα εκεί που νομίζω πως όλα πάνε τέλεια, κλαιγόντουσαν, και γιατί να συμβαίνουν όλα αυτά, γκρίνιαζαν, καλύτερα να πέθαιναν πια μια και καλή και κανείς ποτέ να μην ήξερε ούτε καν πως υπήρχαν και με την άκρη απ΄το μαντίλι τους σφούγγιζαν το πρόσωπο που έτσι κι αλλιώς κάλυπταν με το που έβγαιναν απ΄την κουζίνα της Μάγισσας, μην δίνουν και πολύ στόχο, δεν ξέρεις τι γίνεται με τόσους φαρμακόγλωσσους στα μέρη μας, που κάθονται μετά και σχολιάζουν ότι πήγε, τάχα λέει, κάποια στη Μάγισσα για να εκδικηθεί τον τάδε ή τον δείνα ή για να κάνει μάγια σ΄ εκείνο το παλιοθήλυκο που τραβιόταν με τον άντρα της, γιατί ποτέ δεν έλειπε η κουτσομπόλα που σκαρφιζόταν σημεία και τέρατα κάθε φορά που μια ανυποψίαστη γυναίκα ήθελε απλώς ένα μαντζούνι για κείνο το γαμημένο το κωλόπαιδο που πήγε και χλαπάκιασε ένα κιλό πατάτες στην καθισιά του και βαρυστομάχιασε, ή κάνα καταπότι για να της πάρει λίγο την κούραση, ή ένα κατάπλασμα για το στομάχι της που τόσο καιρό ήταν κόμπος, ή απλώς να περάσει λίγο την ώρα της εκεί, στην κουζίνα, να ξαλαφρώσει και να βγάλει από μέσα της τη θλίψη και το φόβο που φτεροκοπούσε απεγνωσμένα στο λαρύγγι.

                                                                                                Φερνάντα Μελτσόρ

Τετάρτη 16 Φεβρουαρίου 2022

Βιταμίνη D και Covid-19

 Το ενδιαφέρον για έναν πιθανό ρόλο της βιταμίνης D στην πρόληψη ή τη θεραπεία οξειών αναπνευστικών λοιμώξεων χρονολογείται από τη δεκαετία του 1930, όταν το μουρουνέλαιο ερευνήθηκε σε σχέση με το κοινό κρυολόγημα. Μετα-αναλύσεις τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων δοκιμών που διεξήχθησαν από το 2007-2020 αποκαλύπτουν προστατευτικές επιδράσεις της βιταμίνης D έναντι οξέων αναπνευστικών λοιμώξεων, αν και αυτές οι επιδράσεις ήταν μέτριου μεγέθους. Η εντυπωσιακή επικάλυψη μεταξύ παραγόντων κινδύνου για σοβαρή COVID-19 και ανεπάρκειας βιταμίνης D , συμπεριλαμβανομένης της παχυσαρκίας, της μεγαλύτερης ηλικίας και της μαύρης ή ασιατικής καταγωγής, οδήγησε ορισμένους ερευνητές να υποθέσουν ότι τα συμπληρώματα βιταμίνης D θα μπορούσαν να υπόσχονται πολλά ως προληπτικός ή θεραπευτικός παράγοντας για τον COVID-19.

Υπάρχουν καλοί λόγοι να υποθέσουμε ότι η βιταμίνη D ρυθμίζει ευνοϊκά τις αποκρίσεις του ξενιστή στο σοβαρό οξύ αναπνευστικό σύνδρομο κοροναϊού 2 (SARS-CoV-2), τόσο στην πρώιμη ιαιμική όσο και στη μεταγενέστερη υπερφλεγμονώδη φάση του COVID-19. Οι μεταβολίτες της βιταμίνης D είναι από καιρό γνωστό ότι υποστηρίζουν μηχανισμούς δράσης κατά των ιών, συμπεριλαμβανομένης της επαγωγής αντιμικροβιακών πεπτιδίων και της αυτοφαγίας. Μια μελέτη για αντιική δράση έχει αναφέρει ανασταλτική επίδραση του ενεργού μεταβολίτη βιταμίνης D 1,25-διυδροξυβιταμίνη D ( η στεροειδής ορμόνη και ο βιολογικά ενεργός μεταβολίτης της βιταμίνης D) σε ανθρώπινα ρινικά επιθηλιακά κύτταρα μολυσμένα με SARS-CoV-2. Η βιταμίνη D έχει επίσης αποδειχθεί ότι ρυθμίζει τις ανοσοπαθολογικές φλεγμονώδεις αποκρίσεις στο πλαίσιο άλλων λοιμώξεων του αναπνευστικού. Το εύρημα ότι αυτές οι επιδράσεις προκλήθηκαν μέσω ρύθμισης του συστήματος ρενίνης-αγγειοτενσίνης (RAS) σε ένα ζωικό μοντέλο έχει ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο του σοβαρού COVID-19, όπου η υπερενεργοποίηση του RAS σχετίζεται με κακή πρόγνωση.

Οι επιδημιολογικές μελέτες που διερευνούν τις σχέσεις μεταξύ των κυκλοφορούντων επιπέδων της 25-υδροξυβιταμίνης D (25[OH]D, του βιοδείκτη της κατάστασης της βιταμίνης D) και της επίπτωσης και της σοβαρότητας του COVID-19 είναι επί του παρόντος περιορισμένες σε αριθμό. Οι χαμηλότερες συγκεντρώσεις 25(OH)D στην κυκλοφορία έχουν αναφερθεί ότι συσχετίζονται με την ευαισθησία στην SARS-CoV-2 λοίμωξη και τη βαρύτητα του COVID-19. Πρόσφατα, φάνηκε ότι οι ασθένειες των αεραγωγών συνδέονται με τον απορυθμισμένο μεταβολισμό της βιταμίνης D, αυξάνοντας την πιθανότητα να προκύψει ανεπάρκεια βιταμίνης D ως συνέπεια πνευμονικής φλεγμονής. Βεβαίως απαιτούνται επιπλέον τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές συμπληρωμάτων βιταμίνης D για την πρόληψη και τη θεραπεία του COVID-19.

Ένας αριθμός νοσοκομειακών δοκιμών θεραπείας έχουν καταγραφεί μέχρι σήμερα, αλλά είναι δύσκολο να δοθεί οδηγία για τη λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης D σε σοβαρή μορφή COVID-19 για δύο λόγους. Πρώτον, οι ασθενείς τείνουν να προσέρχονται στο νοσοκομείο στο υπερφλεγμονώδες στάδιο της νόσου, επομένως μπορεί να είναι πολύ αργά για να επωφεληθούν από τυχόν αντιικά αποτελέσματα που προκαλούνται από τη λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης D. Δεύτερον, θα μπορούσε να είναι δύσκολο να φανεί η επίδραση ενός μικροθρεπτικού συστατικού πέρα ​​από τη δεξαμεθαζόνη, η οποία έχει ισχυρές αντιφλεγμονώδεις δράσεις και τώρα είναι η πρώτη γραμμή φροντίδας σε σοβαρές ασθένειες. Η πρόληψη της μόλυνσης από τον SARS-CoV-2 αντιπροσωπεύει επίσης έναν φιλόδοξο στόχο, δεδομένης της εξαιρετικά μολυσματικής φύσης του παθογόνου. 

Οι οδηγίες για την ημερήσια πρόσληψη βιταμίνης D, οι οποίες κυμαίνονται από 400 IU/ημέρα στο Ηνωμένο Βασίλειο έως 600–800 IU/ημέρα στις ΗΠΑ  βασίζονται στα οφέλη της βιταμίνης D για την υγεία των οστών και των μυών, αλλά υπάρχει πιθανότητα η εφαρμογή τους να μειώσει επίσης τον αντίκτυπο του COVID-19 σε πληθυσμούς όπου η ανεπάρκεια βιταμίνης D είναι διαδεδομένη. Δεν υπάρχει τίποτα να χάσουμε από την εφαρμογή τους, και ενδεχομένως πολλά να κερδίσουμε.