Όλγα Δεβετζάκη - Ενδοκρινολόγος
Αναστασίου Ζίννη, 9, Αθήνα, Αττική, 11741
Phone: 210-9239440 URL of Map

Δευτέρα 15 Ιουνίου 2026

Cushing

 Η φαρμακευτική αγωγή της υπερκορτιζολαιμίας μπορεί να είναι απαραίτητη για ένα υψηλό ποσοστό ασθενών με σύνδρομο Cushing (CS), συμπεριλαμβανομένων εκείνων που δεν είναι υποψήφιοι για θεραπευτική χειρουργική επέμβαση. Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί στην προεγχειρητική περίοδο όταν η υπερκορτιζολαιμία είναι σοβαρή, ως μακροχρόνια θεραπεία μετά από χειρουργική αποτυχία ή υποτροπή μετά από χειρουργική επέμβαση ή εν αναμονή των επιδράσεων της ακτινοβολίας της υπόφυσης στη νόσο Cushing. Οι διαθέσιμες ιατρικές θεραπείες περιλαμβάνουν αναστολείς στεροειδογένεσης των επινεφριδίων που μπλοκάρουν την έκκριση κορτιζόλης (κετοκοναζόλη, λεβοκετοκοναζόλη, μετυραπόνη, οσιλοδροστάτη, μιτοτάνη και ετομιδάτη), φάρμακα που ρυθμίζουν την έκκριση ACTH από την υπόφυση (πασιρεοτίδη και καβεργολίνη) και φάρμακα που μπλοκάρουν τους περιφερειακούς υποδοχείς γλυκοκορτικοειδών (μιφεπριστόνη). Επιπλέον, υπάρχουν και άλλες ιατρικές θεραπείες σε ανάπτυξη που στοχεύουν τις οδούς σηματοδότησης της υπόφυσης, την ACTH ή τον επινεφριδιακό υποδοχέα της ή τη μετατροπή της κορτιζόλης από κορτιζόνη από την 11βHSD. Οι αναστολείς στεροειδογένεσης μπορούν να χορηγηθούν είτε με τιτλοποίηση είτε με προσέγγιση αποκλεισμού και αντικατάστασης. Η τιτλοποίηση απαιτεί την προσαρμογή της ημερήσιας δόσης του φαρμάκου με στόχο την ομαλοποίηση των επιπέδων κορτιζόλης στην κυκλοφορία, ενώ η στρατηγική αποκλεισμού και αντικατάστασης χρησιμοποιεί υψηλότερες δόσεις φαρμάκου για την πλήρη καταστολή της ενδογενούς παραγωγής κορτιζόλης, ακολουθούμενη από χορήγηση συμπληρωμάτων γλυκοκορτικοειδών.

Το σύνδρομο Cushing (CS) είναι μια συστηματική πάθηση που προκαλείται από χρόνια και ακατάλληλη έκθεση σε υπερβολική ποσότητα γλυκοκορτικοειδών . Το ενδογενές CS είναι σπάνιο, με εκτιμώμενη παγκόσμια συχνότητα εμφάνισης 1,8 έως 4,5 περιστατικών ανά εκατομμύριο ατόμων ετησίως . Το εξήντα πέντε τοις εκατό του ενδογενούς CS οφείλεται σε έναν κορτικοτρόφο όγκο της υπόφυσης που εκκρίνει περίσσεια ACTH, γνωστή ως νόσος Cushing (CD). Το επινεφριδιακό CS ευθύνεται για το 30% όλων των περιπτώσεων CS και το άλλο 5% προκαλείται από νεοπλάσματα εκτός της υπόφυσης που εκκρίνουν ACTH - έκτοπο CS.

Η χειρουργική επέμβαση θεωρείται η θεραπεία πρώτης γραμμής για όλες τις αιτίες του CS. Για την νόσο Cushing, τα ποσοστά ύφεσης μετά από πρωτοπαθή διασφηνοειδική χειρουργική επέμβαση είναι περίπου 80% . Παρ' όλα αυτά, το 20%-30% όσων βρίσκονται αρχικά σε ύφεση εμφανίζουν υποτροπή κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης . Στην επινεφριδιακή CS, το 100% των περιπτώσεων που προκαλούνται από ετερόπλευρο καλόηθες αδένωμα επινεφριδίων θεραπεύονται ετερόπλευρη επινεφριδεκτομή, ενώ η χειρουργική ύφεση δεν μπορεί να επιτευχθεί σε καρκινώματα φλοιού των επινεφριδίων (ACC) σταδίου IV που παράγουν κορτιζόλη. Σε σχέση με το επινεφριδιακό Cushing (ACC), πρέπει να σημειωθεί ότι περίπου το 50%-60% των ασθενών έχουν κλινική περίσσεια ορμονών και η υπερκορτιζολαιμία ή τα μικτά σύνδρομα Cushing και virilizing είναι τα πιο συχνά παρατηρούμενα. Για αυτούς τους ασθενείς, η μιτοτάνη είναι αποτελεσματική στον έλεγχο του υπερκορτιζολισμού, αλλά η αποτελεσματικότητά της καθυστερεί κατά αρκετές εβδομάδες. Επομένως, συνήθως απαιτούνται άλλες ιατρικές θεραπείες . Συνολικά, η ιατρική θεραπεία μπορεί να είναι απαραίτητη για ένα υψηλό ποσοστό ασθενών με CS. Αυτό περιλαμβάνει σενάρια όπου η πρωτογενής χειρουργική επέμβαση δεν είναι δυνατή ή ακατάλληλη, όταν απαιτείται προεγχειρητική προετοιμασία σε περιπτώσεις σοβαρού υπερκορτιζολισμού, όταν σε μακροπρόθεσμη βάση απαιτείται ιατρική θεραπεία μετά από αποτυχία ή υποτροπή μετά από χειρουργική επέμβαση ή ενώ αναμένουν οι επιδράσεις της ακτινοβολίας της υπόφυσης να ελέγξουν τελικά την υπερκορτιζολαιμία σε ασθενείς με Νόσο Cushing. Οι ακριβείς και έγκαιρες διαγνώσεις και θεραπεία είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για τη μείωση των επιπλοκών που σχετίζονται με τα γλυκοκορτικοειδή και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών. Οι κύριοι στόχοι της ιατρικής θεραπείας είναι η ομαλοποίηση της έκκρισης κορτιζόλης και η ελαχιστοποίηση των κλινικών συμπτωμάτων και των συν-νοσηροτήτων, η βελτίωση της ποιότητας ζωής και η μείωση της θνησιμότητας. Ο έλεγχος της ανάπτυξης του όγκου της υπόφυσης είναι επίσης ένας σημαντικός στόχος ορισμένων ιατρικών θεραπειών σε ασθενείς με Νόσο Cushing. 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου